Blog Nam Hải Trường Sơn Hân Hạnh Đón Chào Bạn



Đối với bạn, nỗi lo lắng của vợ chẳng khác gì bát nước lã—nhạt nhẽo vô vị, chỉ đến khi nhuốm bệnh bạn mới cảm thấy hương nó nồng, vị nó ngọt. Còn niềm ân cần của tình nhân thì giống hệt ly đá chanh—giữa mùa hè một ngày một ly e rằng chẳng đủ để giải khát. Trong khi đó, mối quan tâm của hồng nhan tri kỷ thì thoang thoảng như tách cà phê nóng—làm việc mệt nhoài đến nửa đêm, càng nhâm nhi càng cảm thấy tỉnh táo.
Câu Chuyện... Để Đời
Tuyết rơi tầm tã. Trời đất mông lung sau tấm màn trắng xám. Núi đồi trùng trùng điệp điệp nhưng chẳng thấy bóng chim bay. Vạn nẻo đường đi vắng hoe không một vết chân người. Chỉ có một chiếc tam bản cô đơn... bồng bềnh giữa dòng sông buốt giá.

Eleanor Roosevelt once said, "The future belongs to those who believe in the beauty of their dreams." It is time for those still intoxicated with power and corruption in Vietnam to sober up and purify themselves to join hands with the flag-wavers ...

Việt Nam: Con Hổ Cùng Đồ Mạt Lộ
Giống như tại Trung Quốc, ĐCSVN cũng bám chặt vào hệ thống xí nghiệp nhà nước để tạo phương tiện áp đặt quyền kiểm soát chính trị vào nền kinh tế. Tuy nhiên tầng lớp quản lý kinh tế có quan hệ chính trị nhưng bất tài lại được phép ...

Ai Sẽ Thống Trị Thế Giới?
Tất cả mọi kế hoạch này đều có thể thực hiện được bởi vì người Hoa Kỳ đã vùng dậy để đấu tranh cho lý tưởng bình đẳng chính trị, và hệ thống chính trị Hoa Kỳ đã triển khai đầy đủ sức bao dung để tạo điều kiện cho họ làm điều đó.

Tán Tỉnh
Này em mình gặp ở đâu
Sao mà như thể quen lâu lắm rồi
À ... ha ... có phải từ hồi
Em sang gánh nước bên đồi thông xanh
Lối về khúc khuỷu tròng trành
Nước vương ướt áo nhìn anh bẽ bàng


Bắc Kinh Là Cơn Ác Mộng Vĩnh Hằng
Bên kia là một thành phố tràn trề tuyệt vọng. Tôi gặp họ trên những chiếc xe buýt công cộng, tôi nhìn vào đôi mắt của họ và tôi thấy họ chẳng ôm ấp hy vọng gì. Thậm chí họ chẳng thể tưởng tượng..


Mẹ Cá Bống
Nhớ thuở lên ba
Mẹ ẳm bồng
Tiếng ru trầm bổng
Vòng tay ấm
Chén cơm hâm nóng
Môi thổi


Khổ Hạnh
Linh hồn anh hấp hối
Giữa vực sâu tăm tối"
Mất rồi, em mất rồi!
Đời còn ai cứu rỗi"
Áo cà sa mặc vội
Cố quên mùi tóc rối



Ngày 28 tháng 09 năm 2012

Điều Gì Khiến Người Trung Quốc Thao Thức Năm Canh?


Trong lúc Trung Quốc đang chuẩn bị cho đợt thay đổi nhân sự lãnh đạo mới vào tháng tới, những vấn nạn trước mắt càng ngày càng chồng chất: sức tăng trưởng kinh tế giảm tốc, hệ lụy chính trị do sư kiện Bạc Hy Lai mang lại, và nhiều vấn đề xã hội khác đang đe dọa sự ổn định của chính thể. Tuy nhiên giới lãnh đạo Trung Quốc vẫn thấy rằng muốn tìm hiểu bách tính lê dân thực sự suy nghĩ điều gì quả thật không phải là chuyện dễ dàng.

Tôi đã cố gắng tìm câu trả lời cho vấn đề này trong vòng bốn năm trời tại Trùng Khánh. Là một giáo sư thỉnh giảng, tôi đã có dịp đến sinh sống tại thành phố công nghiệp khổng lồ lắm sương mù này rất nhiều lần trong khoảng thời gian đó. Tôi đã bỏ ra nhiều tháng ngày để giảng dạy và nghiên cứu tại những cộng đồng mà người ngoại quốc chẳng hề bén mảng — những vùng có nhiều xí nghiệp quốc doanh đã đóng cửa và đồng thời là địa bàn tập trung của giới nông dân bị tước đoạt ruộng đất bây giờ phải sống lây lất trong những khu chung cư hết sức giản lậu.

Tôi muốn tìm hiểu nỗi niềm suy tư của người bình dân. Họ đàm luận với nhau chuyện gì? Bởi thế, với sự chấp thuận của chính quyền đương cuộc, tôi đã dựng lên nhiều tấm pa-nô có hình ảnh mô phỏng loại "cây cầu nguyện" được trồng tại các chùa miếu Phật giáo, Đạo giáo, và Nho giáo để khách hành hương viết những ước nguyện thầm kín của họ vào giấy rồi cột lên cành cây, hy vọng ngọn gió lùa sẽ mang lời cầu khẩn của họ lên tới tận thiên đình. Trong cùng một ý niệm, cư dân thành phố Trùng Khánh cũng đã dán hàng trăm tờ tâm nguyện có hình lá cây vào những "cành cây" của tôi.

Ước vọng và lo lắng của họ rất chân thành và bộc trực nhưng đồng thời cũng rất đáng ngạc nhiên: với lòng lạc quan đã khánh tận, họ đang khát khao một cảm giác an toàn và hy vọng được giải thoát khỏi tâm trạng ưu tư. Thu nhập là nguồn lo lắng chủ yếu của những người mất đất hoặc thất nghiệp. Hưu bổng và phúc lợi xã hội hầu như không tồn tại. Họ chật vật lo chuyện ăn học cho con cái. Chẳng mấy ai có đủ khả năng trang trải chi phí chữa bệnh trong khi nhiều phòng khám và nhà thương bắt buộc phải trả tiền mặt trước khi điều trị. Một cơn bệnh nặng có thể khiến cả gia đình bị phá sản.

Chính sách một con của Trung Quốc đã biến nguồn an lạc của cuộc sống gia đình trở thành gánh âu lo đè nặng tâm tư. Cha mẹ bây giờ chỉ có một cơ hội duy nhất là hy vọng đứa con một có thể thành công và chăm nom họ lúc về già. Kỳ vọng của cha mẹ và ông bà đã trở thành gánh nặng khiến những người con một khó lòng đảm đương.

Nói tóm lại, tuy cơn đói khát hành hạ thân xác đã thối dần nhưng cơn đói khát tâm linh lại đang trỗi dậy dằn vặt người dân Trung Quốc. Ưu tư và oán hận đang khiến họ hướng vào nội tâm; họ đang bị trạng thái hỗn độn của xã hội cấu xé nên cảm thấy uể oải vì cuộc sống đối với họ chẳng có ý nghĩa gì nhiều.

Vào cuối thập kỷ 1980, chính sách cải cách của Đặng Tiểu Bình đã nâng cao mức sống của người dân và kết thúc cơn tao loạn kinh người do cuộc Cách Mạng Văn Hóa mang lại. Đối với hầu hết mọi người, tình hình có nhiều triển vọng lạc quan. Nhưng những bước cải cách kế tiếp trong thập kỷ 1990 đã khiến nhiều công xưởng phải đóng cửa trong khi ruộng đất của nông dân vẫn cứ bị cưỡng chế và tước đoạt — dấu hiệu báo trước một trận bão táp mang lại nhiều nỗi ưu tư mới cho quần chúng.

Trùng Khánh — từng là thủ đô của Trung Quốc trong thời Đệ Nhị Thế Chiến — đã lan rộng ra và nuốt gọn vành đai nông nghiệp ngoại thành. Để bồi thường cho những người bị mất đất, chính phủ ban phát cho họ một mớ tiền nhỏ và một căn hộ chung cư chật hẹp. Qua bức tâm thư dán trên một "cây cầu nguyện" của tôi, có người đã thố lộ như thế này: "Tôi là một nông dân ở dưới đáy xã hội. Tôi muốn trừng trị những kẻ đã tước đoạt đất đai của tôi."

Tại một khu dân phố khác, được xây dựng quanh một xưởng sản xuất lốp xe đồ sộ nhưng bây giờ đã đóng cửa, một người đàn ông đã để lại tâm sự: "Khi xưởng này tuyên bố phá sản, thời gian phục vụ cũng như tuổi đời của tôi chỉ thiếu một năm thôi là đến kỳ hạn nghỉ hưu. Tôi đã làm việc suốt 29 năm. Bây giờ tôi có thể làm gì để duy trì cuộc sống khi họ đã đóng xưởng và con gái tôi đang theo học đại học?"

Mộ cụ bà cũng sống trong khu dân phố này vừa xoa bụng vừa kể cho tôi hay: "Con gái tôi ở tuốt dưới Quảng Đông. Tôi bị bệnh. Cục u này có đã lâu rồi. Tôi đoan chắc là ung thư. Nhưng tôi không có tiền để đi khám bác sĩ, và tôi cũng không dám cho con gái tôi hay. Tôi không muốn hủy hoại cuộc đời nó."

Hệ quả của chính sách một con là sự nảy nở nhanh chóng về số lượng của những "cành cây trụi lá" — tức là những người đàn ông bị bỏ rơi và trở thành nạn nhân của tỉ lệ giới tính chênh lệch tại Trung Quốc (6 nam cho 5 nữ). Trong một nền văn hóa trọng nam khinh nữ, cha mẹ thường dùng siêu âm và nếu cần sẵn sàng phá thai để chọn lựa giới tính cho con. Ngay cả các cậu con trai đang còn ở tuổi học trò cũng lo lắng về vấn đề hôn nhân vì e rằng trong tương lai mình cũng chẳng có cơ hội.


Đây không phải là chuyện tranh biện giữa chủ nghĩa cộng sản và các mô thức xã hội của phương Tây, mà chính là nỗ lực tự vấn lương tâm cũng như kiến tạo một chọn lựa khác nhằm thay thế cho linh hồn thống khổ của nhân dân Trung Quốc đương đại.
Một em bé 11 tuổi dạt dào hùng tâm tráng chí đã nói rằng cậu ta muốn trở thành người chỉ huy một đội Phi Hổ (tương đương với đội SWAT tại Hoa Kỳ); một cậu khác, 12 tuổi, thì muốn trở thành "ức vạn phú ông." Nhưng cả hai đều sợ rằng khi lớn lên chẳng thể kiếm được một người vợ. Ngược lại, các cô thiếu nữ lại ưa khoe khoang quyền kén chọn và có thể công khai tuyên bố chỉ chấp nhận lấy chồng giàu.

Tôi bày tỏ những mối ưu lo này với các cán bộ đã cho phép tôi xây dựng hàng "cây cầu nguyện," nhưng trong tâm thái quan liêu và độc đoán của họ những chuyện này chỉ là dấu hiệu cảnh báo sơ khởi về sức căng thẳng của xã hội chứ không phải là những mối oan ức cần phải giải quyết ngay.

Nhiều người bắt đầu quay về với truyền thống của Đạo giáo, Phật giáo, cũng như Cơ Đốc giáo và nhiều tông phái mới trỗi khác để tìm nguồn an ủi. Chủ nghĩa dân tộc hiểm ác đang bộc phát trong cao trào chống Nhật, đặc biệt là tại các thành phố như Trùng Khánh — những nơi đã từng là mục tiêu oanh kích chủ yếu của Nhật Bản trong thời Đệ Nhị Thế Chiến. Đĩ điếm, cờ bạc, và tỉ lệ tự sát cũng đang trên đà gia tăng.

Trong quá trình tìm kiếm cảm thức an toàn vốn có của họ, giới bình dân lại đang hăng hái luận bàn về Khổng Tử. Những gia đình giàu có thậm chí còn cho con cái tham gia những khóa giảng về tư tưởng "đại đồng" của vị triết gia này, và Trung Quốc đang xây dựng hàng trăm Học Viện Khổng Tử ở khắp nơi trên thế giới. Vào tháng giêng năm 2011, một pho tượng Khổng Tử âm thầm xuất hiện gần quảng trường Thiên An Môn. Nhưng sau đó ba tháng nó lại đột ngột biến mất mà chẳng có ai giải thích vì sao; dựng pho tượng của vị thánh nhân này ngay giữa trung tâm Bắc Kinh hiển nhiên là một bước đi quá trớn.

Sự kiện này là một biểu tượng tế nhị về cuộc chiến đích thực đang xảy ra để quyết định tương tai của Trung Quốc. Đây không phải là chuyện tranh biện giữa chủ nghĩa cộng sản và các mô thức xã hội của phương Tây, mà chính là nỗ lực tự vấn lương tâm cũng như kiến tạo một chọn lựa khác nhằm thay thế cho linh hồn thống khổ của nhân dân Trung Quốc đương đại.

Khi trở thành thị trưởng Trùng Khánh, lãnh tụ Bạc Hy Lai (bây giờ đã bị truất phế) lập tức dẫn đầu một chiến dịch chống tội phạm và tham ô rất được quần chúng hoan nghênh. Ông Bạc đã cố gắng giảm nhẹ sức ép của tình trạng thiếu thốn phòng ốc có giá bình dân và cải thiện cuộc sống bần cùng của những người nông dân di cư đến đô thị để làm công. Ngoài ra, ông còn dấy lên một phong trào vận động kiểu Mao, khuyến khích dân chúng ca hát "nhạc đỏ" và gởi những lời huấn dụ của Mao Chủ Tịch đến hàng triệu người qua hệ thống SMS của điện thoại di động. Hoạt động tuyên truyền này được thiết lập với mục đích thu hút sự ủng hộ của các phe nhóm đi theo đường lối cứng rắn tại Bắc Kinh, nhưng phản ứng của giới bình dân thì đậm vẻ trào phúng. Những người tôi quen biết hầu hết chỉ nhún vai và cười xòa.

Cuộc vận động rình rang này đã tan rã nhanh chóng khi giám đốc công an Trùng Khánh, một bộ hạ của ông Bạc, đến xin tỵ nạn tại lãnh sự quán Hoa Kỳ tại Thành Đô và tố cáo ông Bạc chà đạp luật pháp.

Mặc dù vợ của ông Bạc, bà Cốc Khai Lai, đã bị tòa án kết tội sát hại ông Neil Heywood, một doanh nhân người Anh, hành tung cũng như tương lai của ông Bạc vẫn còn nằm sau tấm màn bí ẩn. "Mô thức Trùng Khánh" — tuyên truyền theo kiểu Mao, bao cấp giới bần cùng bướng bỉnh, và kiểm soát toàn diện các cơ cấu công cộng, bao gồm công an và tòa án — là một mối đe dọa đối với giới lãnh đạo tại Bắc Kinh nhưng dường như cũng đã sụp đổ theo số phận của Bạc Hy Lai.

Sự phát triển nhanh chóng do ngành xuất khẩu dẫn đầu của Trung Quốc đang trên đà suy thoái. Những kế hoạch kích thích kinh tế có thể mang lại hiệu quả trái ngược và khiến cho hệ thống ngân hàng quốc doanh chới với vì những món nợ xấu. Chủ nghĩa tư bản bè cánh và tham nhũng tràn lan như bệnh dịch. Tình trạng phân hóa giữa hai đối cực bần và phú cũng như lòng oán hận giới quan liêu trên nhiều phương diện khác nhau ... tất cả vẫn cứ tiếp tục nung nấu bếp lò bất mãn xã hội.

Những nỗi ưu tư được nêu bật trên hàng "cây cầu nguyện" của tôi — chính sách một con, nông dân di cư đến đô thị, phục vụ y tế, phí tổn giáo dục, và nạn thất nghiệp — đều là những vấn đề nan giải.

Đối với tiến trình phân tán quyền lực, Bắc Kinh cần phải yên tâm hơn, nhưng tình trạng tham nhũng và bất tài của chính quyền địa phương thì lại quá phổ biến. Trong khi đó chia rẽ vẫn còn tồn tại trong giới lãnh đạo chóp bu của ĐCSTQ. Ưu tiên hàng đầu của họ là sự sống còn của hệ thống độc đảng, và trước mắt đường như họ đã quyết định rằng duy trì chế độ chuyên chính vẫn là biện pháp tốt nhất. Những chọn lựa còn lại dành cho bách tính lê dân chỉ có hai loại: Tuyệt vọng hoặc phản kháng.
 

Gerald Lemos (The New York Times)
Nam Hải Trường Sơn chuyển ngữ
 

 
 

5 comments:

Nặc danh nói...

Không khác tình hình Việt Nam là mấy.

Nặc danh nói...

Bài phân tích hay. Người Tàu mới có phong tục cây cầu nguyện, chứ Việt Nam mình đâu có. Cha nội Lemos này vẽ cây giả qua mặt tụi cán bộ ngu ngốc ở địa phương hahaha.

Nặc danh nói...

Câu này cũng đúng đối với VN:
"Sự phát triển nhanh chóng do ngành xuất khẩu dẫn đầu của Trung Quốc đang trên đà suy thoái. Những kế hoạch kích thích kinh tế có thể mang lại hiệu quả trái ngược và khiến cho hệ thống ngân hàng quốc doanh chới với vì những món nợ xấu. Chủ nghĩa tư bản bè cánh và tham nhũng tràn lan như bệnh dịch. Tình trạng phân hóa giữa hai đối cực bần và phú cũng như lòng oán hận giới quan liêu trên nhiều phương diện khác nhau ... tất cả vẫn cứ tiếp tục nung nấu bếp lò bất mãn xã hội."
Hay VN là bản copy của Tàu Cộng?

Nặc danh nói...

VN và TQ sắp nổ rồi. Mô thức chính trị cộng sản + kinh tế tư bản chỉ sinh ra một bầy sâu thôi.

Nặc danh nói...

Tình hình VN hình như căng thẳng hơn. Cuộc đấu đá giữa 3D và 4S đã đến hồi gay cấn. Không biết cuộc họp TU kỳ này 3D có bị bay chức hay không. Nhưng thấy tụi nó cấu xé, bới móc đồ dơ bẩn của đcsvn ra, tui khoái lắm vì đó là bằng cớ hùng hồn chứng minh quan điểm cho rằng đcsvn đã quá thối nát cần phải đạp đổ.

Đăng nhận xét

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Bóp Vú, Bóp Trán
Từ cổ chí kim, đừng nói chi bọn phàm phu tục tử, nhiều người trong giới anh hùng (và gian hùng) cũng khó vượt qua cửa ải "mỹ nhũ quan." Nếu không được xử lý thích đáng, tật mê vú có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng, chẳng hạn như khuynh quốc khuynh thành, thân bại danh liệt, hoặc làm trò cười cho vạn đời sau. Thời Xuân Thu, Phù Sai để mất nước Ngô chỉ vì đam mê cặp gò chim sa cá lặn của Tây Thi. 2.500 năm sau, Bill Clinton sém bị cách chức tổng thống vì cứ ưa đùa giỡn trên ngọn núi đôi của Monica Lewinsky. Gần đây, cựu thủ tướng Ý Silvio Berlusconi bị tuyên án 7 năm tù vì kiềm chế chẳng nổi khoái cảm mơn trớn bồng đảo của gái điếm...



Từ Chức: Thủ Đoạn Hay Đạo Đức Chính Trị
Trên không gian blog có nhiều người bàn tán xôn xao về cú "coup de pub" này của Dương Trung Quốc, nhưng phần lớn đều dựa vào giả định cho rằng, về mặt lý thuyết, món hàng mà ông nghị rao bán có thể so sánh hoặc đồng đẳng với cái gọi là "văn hóa từ chức" tại các nước dân chủ. Điều mà họ chỉ trích rất gắt gao là tính khả thi hoặc mục đích ứng dụng của nó dưới chế độ độc tài Đảng trị tại Việt Nam. Nhưng cả về mặt khái niệm, cái mà Dương Trung Quốc đề nghị, ngoài tên gọi ra, nội dung chứa đựng một mớ tư duy hàm hồ và tương phản với tinh thần của một nền văn hóa từ chức chân chính.



Ấm Chê Nồi... Đen Thui
Tuy nhiên, việc đối phó với Dương Trung Quốc không dễ dàng như việc đối phó với những kẻ không có thế lực trong đảng hoặc nhà nước nhưng dám "chọc giận" thủ tướng (như Cù Huy Hà Vũ), vì hiện tại mặc dù không phải là đảng viên nhưng Dương Trung Quốc đã trở thành bộ hạ của Tư Sang (kể từ khi đơn đầu kháo của y bị văn phòng thủ tướng bác bỏ vì lý do "tráo trở, không đáng tin cậy"). Đánh chó phải ngó mặt chủ nhân. Hành hung hoặc tống tù là những biện pháp tạm thời bất khả thi. Nhưng nếu đám công (an côn) đồ đàn em được dịp cất dùi cui và còng tay để nghỉ xả hơi thì nhóm thư đồng lại nhận được lệnh thi hành kế hoạch ám sát... nhân cách.



Ai Là Kẻ Chủ Mưu Bán Nước Tại Thành Đô
Tại “thằng” Gorbachốp! Đó là tuyên bố hùng hồn và lời giải thích chính thức đến tận hôm nay 2014 của đảng CSVN, lý giải nguyên nhân phải có Hội nghị Thành Đô của họ năm 1990 trong các hội nghị đảng, chính quyền, đoàn thể từ trung ương đến cơ sở và đến các chi bộ phường xóm, vỉa hè… Câu nói đó thể hiện văn hóa đặc thù của đảng CSVN – hôm qua đảng coi ông là vị Cứu tinh, là Giấc mơ, là Thiên đường mơ ước cho đảng theo, hôm nay ông là tội đồ bắt đảng phải theo mẹ đĩ già TQ!Câu nói đó thể hiện tâm thế hèn kém muôn đời của đảng CSVN, không bao giờ dám đối diện vấn đề và sự thật, chỉ luôn chỉ tay đổ lỗi cho người khác...


Thuở tàn xuân ngày hai buổi đến phường
Yêu quê hương qua tập tem phiếu nhỏ
“Ai bảo bao cấp là khổ?”
Tôi mơ màng hôn tô sắn độn khoai
Những ngày lén đọc
Sách báo "ngụy" vàng phai
Chúng bắt được
Tra tấn tơi bời, vỡ óc!
Có cô bé chuồng bên
Nhìn tôi thầm thổn thức...

"Cải tạo" bùng lên
Rồi "học tập" trường kỳ
Quê tôi đầy bóng giặc
Chúng chụp mũ, lôi đi
Cô bé chuồng bên (chẳng ngờ nghi)
Cũng bị ép bức
Hôm gặp tôi vẫn thầm thổn thức
Mắt sưng bầm (thương... thương... quá đi thôi!)
Giữa cuộc chuyển giao không nói được một lời
Xe tải đi qua, tôi ngoái đầu nhìn lại
Nắng rợp trời nhưng lòng tôi rét mãi...

Cuối cùng tôi trở về đây
Với phố phường xưa, khủng bố, đọa đày
Lại gặp em
Gầy gò chống cây nạng gỗ
Vẫn thầm thổn thức khi tôi hỏi nhỏ
Chuyện tự do... (khó nói lắm anh ơi!)
Tôi nắm bàn tay nhỏ nhắn ngậm ngùi
Em vẫn để yên trong tay tôi giá lạnh...

Hôm nay đến nhận tử thi em
Không tin được dù đó là sự thật
Giặc giết em rồi la: "Tự sát."
Chỉ vì em là ký giả, em ơi!
Đau xé lòng anh, chết cả con người...

Xưa yêu quê hương vì có khoai, có sắn
Có những ngày lén đọc bị còng, tra
Nay yêu quê hương vì sau từng chấn song sắt
Có oan hồn tức tưởi của em tôi!

Nam Hải Trường Sơn
Cuối Tháng 4 Đen, 2014
Nhại-họa thơ Giang Nam, để truy điệu ngày quê hương tàn tạ lần thứ 39

 

Copyright © 2010, 2011, 2012, 2013 Nam Hải Trường Sơn